Bij het selecteren van schilders met ATEX-certificering moet je controleren of hun certificaat geldig is, of ze training hebben gehad voor de juiste ATEX-zones (gas of stof), en of ze ervaring hebben met schilderwerk in explosiegevaarlijke omgevingen zoals chemische fabrieken. Daarnaast zijn technische schildervaardigheden, kennis van specifieke coatings en een sterke veiligheidsmentaliteit belangrijk. Vraag altijd officiële documenten op en controleer de geldigheid bij erkende opleidingsinstituten.

Wat is ATEX-certificering en waarom hebben schilders dit nodig?

ATEX-certificering is een wettelijk vereiste veiligheidstraining voor medewerkers die werken in explosiegevaarlijke omgevingen. De naam komt van de Europese ATEX-richtlijnen (ATmosphères EXplosibles), die bedrijven verplichten om personeel op te leiden over de risico’s van werken in ruimtes waar gas, damp of stof een explosie kan veroorzigen. Voor schilders die actief zijn in chemische fabrieken, olieraffinaderijen of farmaceutische bedrijven is deze certificering verplicht.

Schilderwerk in deze omgevingen brengt specifieke risico’s met zich mee. Tijdens het schuren, spuiten of voorbehandelen van oppervlakken kunnen vonken ontstaan of kunnen oplosmiddelen uit verfproducten reageren met aanwezige gassen of stofdeeltjes. Zelfs kleine fouten in gereedschapskeuze of werkwijze kunnen leiden tot explosies of brand. ATEX-training leert schilders deze risico’s te herkennen en veilig te werken volgens strikte protocollen.

De certificering dekt verschillende onderwerpen: het begrijpen van explosiegevaarlijke atmosferen, het correct gebruiken van antistatische werkkleding en gereedschap, noodprocedures en het toepassen van specifieke werkwijzen die vonkvorming voorkomen. Zonder deze kennis mogen schilders simpelweg niet werken in ATEX-zones, wat betekent dat bedrijven zonder gecertificeerd personeel projecten in deze sectoren moeten laten liggen.

Welke ATEX-niveaus en competenties moet een schilder hebben?

ATEX-zones zijn ingedeeld in zes verschillende categorieën, afhankelijk van hoe vaak en hoe lang een explosiegevaarlijke atmosfeer aanwezig is. Voor gassen en dampen zijn dit zone 0, 1 en 2. Voor stof gelden zone 20, 21 en 22. Zone 0 en 20 zijn het gevaarlijkst (explosiegevaar is continu of langdurig aanwezig), terwijl zone 2 en 22 het minst risicovol zijn (explosiegevaar komt slechts incidenteel voor).

Een schilder moet training hebben gehad die past bij de zones waarin hij werkt. Voor zone 2 of 22 volstaat vaak een basistraining ATEX, maar voor zone 0, 1, 20 of 21 is uitgebreide training met specifieke competenties vereist. Denk aan kennis over:

• Het gebruik van explosieveilige gereedschappen en apparatuur zonder vonkvorming
• Selectie van antistatische verfproducten en coatings die geschikt zijn voor ATEX-omgevingen
• Werkwijzen om elektrostatische ontlading te voorkomen tijdens spuitwerk
• Herkenning van waarschuwingssignalen en zonemarkeringen op locatie
• Noodprocedures bij gaslekkages of stofwolken

In de praktijk betekent dit bijvoorbeeld dat een schilder weet dat hij alleen penselen en rollen mag gebruiken die geen metalen onderdelen hebben die vonken kunnen veroorzaken. Ook moet hij begrijpen dat bepaalde verfsoorten met oplosmiddelen extra gevaarlijk zijn in zone 1, en dat hij alternatieve watergedragen coatings moet toepassen. Daarnaast moet hij weten hoe hij zijn werkplek correct afschermt en ventileert om ophoping van dampen te voorkomen.

Hoe controleer je of een schilder een geldig ATEX-certificaat heeft?

De geldigheid van een ATEX-certificaat controleer je door het originele certificaat op te vragen en te verifiëren bij het opleidingsinstituut dat de training heeft verzorgd. ATEX-certificaten zijn doorgaans drie tot vijf jaar geldig, afhankelijk van het niveau en de richtlijnen van het opleidingsinstituut. Let erop dat er een duidelijke einddatum op het certificaat staat vermeld.

Vraag altijd de volgende documenten op:

• Het originele ATEX-certificaat met naam, geboortedatum en pasfoto van de schilder
• Bewijs van herhalingscursussen als het certificaat bijna verlopen is
• Referentienummer waarmee je het certificaat kunt verifiëren bij het opleidingsinstituut
• Specificatie van de zones waarvoor de training geldig is (zone 0-2 en/of 20-22)

Erkende opleidingsinstituten zijn vaak gecertificeerd door nationale veiligheidsinstanties of brancheorganisaties. In Nederland kun je controleren of een opleidingsinstituut erkend is via de website van de Inspectie SZW of brancheverenigingen in de chemische en procesindustrie. Bel in geval van twijfel altijd het opleidingsinstituut om de echtheid van het certificaat te bevestigen.

Valse of vervallen certificaten herken je aan ontbrekende stempels, vage omschrijvingen van de training, of certificaten zonder contactgegevens van het opleidingsinstituut. Ook moet je opletten bij certificaten die er te professioneel uitzien maar geen verificatiemogelijkheid bieden. Periodieke herhalingscursussen zijn verplicht om kennis up-to-date te houden, dus een schilder die al jaren hetzelfde certificaat gebruikt zonder vernieuwing, voldoet niet aan de eisen.

Welke aanvullende vaardigheden en ervaring zijn belangrijk naast ATEX-certificering?

ATEX-certificering alleen is niet genoeg. Een goede industriële schilder moet ook technische schildervaardigheden bezitten die passen bij de complexe oppervlakken en materialen in explosiegevaarlijke zones. Denk aan ervaring met hoogwaardige coatingsystemen, corrosiebescherming en kennis van verschillende applicatiemethoden zoals airless spuiten of kwastwerk op moeilijk bereikbare plekken.

Ervaring in industriële omgevingen maakt een groot verschil. Schilders die eerder hebben gewerkt in chemische fabrieken, raffinaderijen of offshore-installaties begrijpen de werkomgeving en de strikte veiligheidsregels die daar gelden. Ze zijn gewend aan het werken in ploegendiensten, het dragen van persoonlijke beschermingsmiddelen en het volgen van werkvergunningen en veiligheidsprotocollen.

Andere relevante kwalificaties zijn:

• Kennis van specifieke coatings voor explosiegevaarlijke zones, zoals antistatische verfsystemen
• Certificaten voor werken op hoogte of in besloten ruimtes, die vaak samengaan met ATEX-werk
• VCA-certificering (Veiligheid, Gezondheid en Milieu Checklist Aannemers)
• Sterke communicatievaardigheden om te kunnen samenwerken met veiligheidscoördinatoren en andere disciplines
• Een proactieve veiligheidsmentaliteit waarbij de schilder risico’s signaleert en meldt

Bij het checken van referenties vraag je naar eerdere projecten in vergelijkbare omgevingen. Informeer bij vorige werkgevers naar de betrouwbaarheid, veiligheidsbewustzijn en technische kwaliteit van het werk. Een schilder met een goede staat van dienst in ATEX-omgevingen is waardevol, omdat fouten in deze sectoren grote gevolgen kunnen hebben.

Hoe helpt Eastmen met het vinden van ATEX-gecertificeerde schilders?

Wij ondersteunen bedrijven bij het werven en selecteren van ATEX-gecertificeerde schilders uit heel Europa. Ons screeningproces is grondig: we controleren niet alleen de geldigheid van ATEX-certificaten bij erkende opleidingsinstituten, maar verifiëren ook andere relevante kwalificaties zoals VCA en ervaring in industriële omgevingen. Dit betekent dat je alleen schilders ontvangt die direct inzetbaar zijn in jouw explosiegevaarlijke werkomgeving.

Onze service omvat:

• Verificatie van ATEX-certificaten en andere veiligheidskwalificaties bij officiële instanties
• Screening van technische schildervaardigheden en ervaring in chemische, farmaceutische of offshore-sectoren
• Volledige administratieve ondersteuning, inclusief werkvergunningen en contractbeheer
• Regeling van accommodatie, transport en verzekeringen voor internationale schilders
• Eén vast contactpersoon die alle communicatie en planning voor je regelt

Doordat wij een uitgebreid netwerk hebben in Oost-Europa, waar veel ervaren industriële schilders actief zijn, kunnen we snel de juiste professionals leveren. We begrijpen de urgentie van projecten in de chemische en procesindustrie, en zorgen ervoor dat je geen tijd verliest aan het zoeken naar gekwalificeerd personeel. Vind jouw expert of neem gerust contact met ons op om te bespreken hoe wij jouw bedrijf kunnen helpen met betrouwbare, ATEX-gecertificeerde schilders.